Chapter X (3)

A ia Pakaa no hoi ka hookele o ko Keawenuiaumi waa, ia ia ka holo a me ka ole, ka malie a me ka ino, o ka Pakaa e olelo ai, oia ka ke ’lii e hooko ai. O Lapakahoe, oia ka hoe a Pakaa, a e hookele ai i ka waa o ke ’lii, ke hiki i ka wa holo. Laamaomao, he ipu makani ia na Pakaa, he ipu maoli no o loko, a he ie o waho, ua ulana hinai ia; o ko Pakaa makuahine no ia, a ua hoo ia na iwi o Laamaomao i loko o ka ipu e Pakaa, a ua kapa ia ka ipu ma ka inoa o Laamaomao, no ka mea, i ka wa ola o Laamaomao, he hoolohe ka makani ia ia, nolaila kela olelo, “ka ipumakani a Laamaomao.”

NO HOOKELEIHILO A ME HOOKELEIPUNA.

Oia na kauwa a Keawenuiaumi i lawe hou ai, a hoowahawaha iho la ia Pakaa; lawe ae la i na mea a pau loa mai ka lima ae o Pakaa, a haawi aku la ia Hookeleihilo a me Hookeleipuna, koe nae na pono kino o ke ’lii ia Pakaa.

Nolaila, hele naauauwa o Pakaa me ka hoohuakaeo, aole ona makemake e lohe i ko hai leo maluna ona. Ma keia hele ana o Pakaa, lawe mai la ia i ke kapa, ka malo, na mea a pau o Keawenuiaumi, a hahao i loko o kana ipu o Laamaomao a lawe pu ae la i kana hoe, o Lapakahoe. Ua kapa ia kana hoe i kona kaikaina ia Lapakahoe.

Olelo aku o Pakaa i kona kaikaina ia Lapakahoe: “E noho alii ana no kekahi mau aina o Hilo, ua hoowahawaha ka haku o kaua ia’u, ua lawe aku i na pono a pau loa, a koe no he mau aina, mahope paha pau loa, nolaila, a i pau kou noho aina ana, noho a kanaka aku no malalo o ka haku o kaua. Nolaila, ke hele nei au, aole i akaka ko’u wahi e noho ai.”

Kau aku la o Pakaa ma ka waa a holo mai la, a hala o Maui a me Lele, a hiki i Molokai, ma ka huli ma Kona, e nana ala ia Lanai, noho iho la o Pakaa ilaila, a moe i ke ’lii wahine o ia aina, a hapai ke keiki, a hanau, kapa iho la o Pakaa i ka inoa, o Kuapakaa. Eia ke ano o ia inoa, o ke akaakaa mahuna, o ka ili o Keawenuiaumi i ka awa, a waiho wale mai ka io me he pakaa la.

A loaa ia Kuapakaa ka olelo, olelo aku o Pakaa: “E ao kaua ia oe i ke mele o ko haku, a me na mea a pau loa, malama o noho a aloha imi mai, e noho aku ana oe me ka makaukau.” Aole i loihi na la o laua i ao ai, ua pau loa i ka loaa ia Kuapakaa, a ua lilo ia i mea wale waha ia ia i na la a pau loa.

Mahope o laila, pae mai la kekahi waa mai Hilo mai, a olelo mai la i ke aloha o Keawenuiaumi ia Pakaa, aole nae ia i olelo i kona inoa i ua waa ala.

A mahope o keia lohe ana, moe iho la o Pakaa i ka moe uhane, a ma ka uhane, ua loaa ko Keawenuiaumi uhane ia Pakaa. I mai la o Keawenuiaumi: “Eia au a huli aku ia oe.” I aku o Pakaa: “Aia au i Kaula kahi i noho ai.” Hikilele o Keawenuiaumi, a olelo i na ’lii eono o Hawaii, e makaukau na waa a me na kanaka, alaila, imi ia Pakaa, no ka hemahema o Hookeleihilo ma na hana a pau loa.

Ala ae la no hoi o Pakaa, a olelo i ke keiki, e pii e mahiai; ae mai la ke keiki. Ma keia pii ana a laua, eono mala, he uwala ka ai, ua hoohalike ia me na moku eono o Hawaii.

A makaukau o Keawenuiaumi e holo mai, loaa hou ia Pakaa ma ka moeuhane ko Keawenuiaumi uhane, I mai o Keawenuiaumi: “Aia a na la o Ku, holo aku au e imi ia oe.” Hikilele ae la o Pakaa, a olelo aku la i ke keiki: “E pii kaua i uka i lau hawane” (oia ka loulu). Ua nui loa ko laua amo ana i ka lau hawane, i mea malumalu ua, ke hiki i na ku, ua piha kekahi hale o laua.

A hiki i na ku, holo aku la laua i ka moana e kali ai i na waa o Keawenuiaumi. Mamua o Pakaa o ko laua waa, mahope ke keiki, he lawaia uhu ka Pakaa lawaia, manao ia, o kona wahi ia e nalo ai, no ka mea, he lawaia kulou i lalo ka uhu. A ua lawe pu no hoi laua ia Laamaomao i kai, ma keia holo ana, a hiki laua, puka ana na waa.

LEGEND OF KUAPAKAA.